Henryk Elzenberg a szkoła lwowsko-warszawska. Złożoność wzajemnych relacji

Joanna Zegzuła-Nowak

Wśród historyków filozofii polskiej jeszcze do niedawna dominowała tendencja do ujmowania relacji zachodzącej pomiędzy Henrykiem Elzenbergiem a szkołą lwowsko-warszawską przede wszystkim w kontekście wzajemnych antagonizmów. Podkreślano zatem przede wszystkim różnice programowe występujące pomiędzy tymi uczonymi: odmienność ich postaw naukowo-badawczych oraz przyjętych założeń metodologicznych. Wiele faktów przemawiało na rzecz takiej tezy (biografie intelektualno-naukowe, głoszone poglądy).

Istnieje jednak także szereg przesłanek (mających oparcie w faktach biograficznych, twórczości oraz korespondencji) wskazujących na występowanie wielu punktów zbieżnych, analogii, nawiązań i podobieństw w poglądach oraz w działalności naukowo-akademickiej tych filozofów. Wiele wskazuje też na to, że miały one istotny wpływ na przyjęte przez nich postawy naukowe oraz powstanie i rozwój formułowanych przez nich koncepcji. Artykuł prezentuje zatem nie tylko źródła i istotę wzajemnych antagonizmów, ale także podobieństwa w poglądach, związki biograficzne oraz interpersonalne występujące pomiędzy Elzenbergiem a reprezentantami szkoły Twardowskiego. Takie ujęcie, w założeniu autorki, stanowi niewątpliwą podstawę do dalszych analiz w kierunku przyjęcia tezy o złożoności wzajemnej relacji łączącej Elzenberga ze szkołą lwowsko-warszawską.

Słowa kluczowe: Elzenberg · szkoła lwowsko-warszawska · Twardowski · Czeżowski · Kotarbiński

Joanna Zegzuła-Nowak – mgr filozofii, doktorantka w Instytucie Filozofi i Uniwersytetu Zielonogórskiego; zainteresowania badawcze: filozofia polska XX wieku, historia filozofii, etyka, aksjologia, bioetyka; przygotowuje rozprawę doktorską o polemikach filozoficznych Henryka Elzenberga ze szkołą lwowsko-warszawską.   »  

Pismo założone przez Leszka Kołakowskiego, Bronisława Baczkę i Jana Garewicza ukazuje się nieprzerwanie od 1957 r.

Instytut Filozofii i Socjologii PAN Archiwum Warszawskiej Szkoły Historii Idei Bibliografia Filozofii Polskiej Ruch Filozoficzny Wydawnictwo IFiS PAN Polskie Towarzystwo Filozoficzne
© Archiwum Historii Filozofii i Myśli Społecznej 1957-2010.